पुणे- हिंजवडीच्या आयटी हबला शिवाजीनगरच्या मध्यवर्ती केंद्राशी जोडणाऱ्या पुणे मेट्रो लाईन ३ या प्रकल्पाचे काम वेगाने सुरू आहे. या वेगात भर घालण्यासाठी आणि एकूणच पुणे शहराची गतीमानता वाढविण्यासाठी ‘पुणेरी मेट्रो’ची पहिली ट्रेन पुण्यात दाखल झाली आहे. अलस्टॉम या प्रसिद्ध कंपनीने आपल्या श्रीसिटी (आंध्रप्रदेश) येथील कारखान्यात विकसित केलेली ही तीन डब्यांची मेट्रो ट्रेन पूर्णपणे स्वदेशी बनवटीची – ‘मेड इन इंडिया’ आहे. कित्येक वैशिष्ट्यांनी सुसज्ज असलेली ही पहिली पुणेरी मेट्रो ट्रेन रविवार ०२ जून रोजी पुणे मेट्रो लाईन ३ च्या माण येथील डेपो मध्ये दाखल होईल, अशी माहिती पुणे आयटी सिटी मेट्रो रेल लिमिटेडतर्फे देण्यात आली.हिंजवडी ते शिवाजीनगर मार्गावरील पुणे मेट्रो लाईन ३ चे काम पुणे महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरण ‘पीएमआरडीए’ तर्फे सार्वजनिक खासगी भागीदारी (पीपीपी) तत्वावर टाटा समूहाने हाती घेतले असून त्याच्या कार्यान्वनासाठी पुणे आयटी सिटी मेट्रो रेल लिमिटेड या स्पेशल पर्पज व्हेईकल (एसपीव्ही) कंपनीची स्थापना करण्यात आलेली आहे.
टाटा समूहाच्या वतीने ‘अलस्टॉम’ कंपनीला पुणे मेट्रो लाईन ३ प्रकल्पासाठी प्रत्येकी तीन डबे असलेल्या एकूण २२ ट्रेनचा संच उपलब्ध करून देण्याचे कंत्राट देण्यात आले आहे. ताशी ८५ किलोमीटर इतक्या अधिकतम वेगाने धावू शकणाऱ्या या प्रत्येक ट्रेनमधून एका फेरीत तब्बल १००० (एक हजार) प्रवासी वाहून नेण्याची क्षमता आहे.पहिल्या ट्रेनचे माण डेपोमध्ये स्वागत करण्याच्या निमित्ताने पुणे आयटीसिटी मेट्रो रेल लिमिटेडचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी श्री. आलोक कपूर म्हणाले, “पुणे मेट्रो लाईन ३ प्रकल्पाचे काम एका शाश्वत वेगणी पूर्णत्वाकडे सरकत आहे. अशातच या प्रकल्पासाठीची पहिली ट्रेन येथे प्रत्यक्ष येऊन दाखल झाल्याने सर्वांचा उत्साह आणखी वाढला आहे. माण – हिंजवडी ते शिवाजीनगर या मार्गावर उपयोगात आणल्या जाणाऱ्या सर्व ट्रेन्स अत्याधुनिक तंत्रज्ञानाने सुसज्ज असतील. या मार्गावरील सर्व ट्रेन थर्ड रेल प्रणालीचं अवलंब करून धावणार आहेत, तसेच त्यांना अधिक कार्यक्षम आणि ऊर्जावान बनविण्यासाठी त्यामध्ये ‘रीजनरेटिव्ह ब्रेकिंग’ यंत्रणेचा देखील समावेश करण्यात आलेला आहे. पुणेकरांना सुरक्षित, विश्वासार्ह आणि पर्यावरणपूरक वाहतुकीचा पर्याय मिळवून देण्याच्या दृष्टीने या ट्रेन्सची रचना आदर्श आहे.”“हिंजवडी ते शिवाजीनगर मार्गावरील मेट्रोच्या उभारणीमुळे सुलभ, वेगवान व स्वस्त सार्वजनिक वाहतुकीचा पर्याय उपलब्ध होणार आहे. नागरिकांच्या सुविधेसाठी हाती घेण्यात आलेल्या या प्रकल्पाच्या सर्वच टप्प्यांत गुणवत्ता आणि सुरक्षितता याबाबत कुठलीही तडजोड न करण्याचे टाटा समूहाचे धोरण आहे,” असेही श्री. आलोक कपूर यांनी नमूद केले.
याला दुजोरा देताना पुणे आयटी सिटी मेट्रो रेल लिमिटेडच्या संचलिका नेहा पंडित यांनी सांगितले, की “हिंजवडी ते शिवाजीनगर या मार्गावर दररोज प्रवास करताना पुणेकरांना अतिशय सुखद अनुभूती मिळावी या दृष्टीने ‘पुणेरी मेट्रो’ च्या गाड्यांचे अतिशय विचारपूर्वक आरेखन करण्यात आले आहे. या गाड्यांची अंतर्गत रचना आणि सजावट करताना आमच्या टीमने प्रवाशांच्या गरजा आणि आराम याकडे विशेष लक्ष पुरवले आहे. लक्षवेधक रंगसंगती, आकर्षक डिझाईन, दिव्यांग प्रवाशांना देखील सुलभता प्राप्त करून देणारी रचना, प्रशस्त आणि नेत्रसुखद इंटीरिअर, प्रवाशांना जास्तीत जास्त आराम मिळावा यासाठी ‘अर्गोनॉमिक आसनांची’ निवड आणि प्रवासाची नेमकी माहिती सातत्याने देणारी अत्याधुनिक प्रणाली, अशी कित्येक वैशिष्ट्ये ‘पुणेरी मेट्रो’मध्ये समाविष्ट आहेत. लाखो पुणेकरांच्या दैनंदिन प्रवासात लक्षणीय सुधारणा करणारा आधुनिक, कार्यक्षम, आनंददायक परिवहनाचा पर्याय उपलब्ध करून देण्यासाठी आम्ही कटिबद्ध आहोत.”
पुणे मेट्रो लाईन ३
पुणे मेट्रो लाईन ३ हा हिंजवडीच्या आयटी हबला शिवाजीनगरच्या मध्यवर्ती केंद्राशी जोडणारा २३ किमीचा उन्नत मेट्रो रेल्वे प्रकल्प आहे. हा सार्वजनिक खाजगी भागीदारी (PPP) प्रकल्प आहे, जो पुणे महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरण (PMRDA) द्वारे टाटा समूहाच्या ट्रिल अर्बन ट्रान्सपोर्ट प्रायव्हेट लिमिटेड (TUTPL) आणि सिमेन्स प्रोजेक्ट व्हेंचर्स (Siemens Project Ventures GmbH) यांचा समावेश असलेल्या कन्सोर्टियमला प्रदान करण्यात आला आहे. हा प्रकल्प डिझाईन, बिल्ड, फायनान्स, ऑपरेट आणि ट्रान्सफर (DBFOT) तत्त्वावर पुणे आयटीसिटी मेट्रो रेल लिमिटेड या विशेष उद्देश कंपनी द्वारे ३५ वर्षांच्या सवलतीच्या कालावधीसाठी विकसित आणि ऑपरेट केला जाणार आहे.
